Perzisch Nieuwjaar oftewel….. Norooz

Een warm welkom thuis bij Frogh (moeder van Niki, groep 2B en Sahar, groep 5), met een kopje koffie en chocolaatjes! Heerlijk. We gaan het hebben over het Perzisch Nieuwjaar.

Frogh Eskandari

Frogh Eskandari

Norooz (Perzisch: نوروز), betekenis: [De] nieuwe dag (andere transliteraties: Nowruz, Nowrouz, Nooruz, Noroez, Nevruz, Navruz, Nauroz of Nawroz) is het Perzisch nieuwjaars- en voorjaarsfeest. Het feest wordt op of rond 21 maart wordt gevierd.

Iran

Iran

Het feest wordt in onder meer Iran (Perzië), Azerbeidzjan en Afghanistan gevierd op de dag van de lentenachtevening, als de zon pal boven de evenaar staat. In Europa is dat het begin van de lente. In de genoemde landen is Norooz het grootste feest van het jaar. Het is de dag dat mensen nieuwe kleren aantrekken, lekkere hapjes eten, bij elkaar op bezoek gaan en cadeautjes weggeven (met name geld). Het is een feest waarvoor de huizen grondig worden schoongemaakt en versierd met bloemen, slingers en allerlei mooie voorwerpen.

Norooz betekent de terugkeer van de zon en van het licht. Het betekent een nieuw begin, net als het nieuwjaarsfeest op 1 januari in Europa. En net als oudjaarsdag vaak wordt gebruikt om het afgelopen jaar te herdenken, wordt ook de tijd voor Norooz gebruikt om te denken aan de overledenen. Norooz is daarom meer dan een nieuwjaarsfeest; het is ook een moment van loutering en verzoening, van dood en leven, en van de hoop op een nieuw begin en een beter leven.

Vuurspringen

Vuurspringen

Rondom Norooz bestaan verschillende festiviteiten. Het springen over zeven vuren een aantal dagen vóór Norooz (om precies te zijn is dit altijd de laatste dinsdag vóór Norooz, het tijdstip is hierin niet van belang) is er één van. Door het springen over de vuren laat men de stress en teleurstelling in het vuur achter en geeft het vuur de energie aan degene die erover springt. Ook de feesten van Norooz zelf en het vieren van Siezda Bedar (dertiende dag) zijn onderdelen daarvan.

 
In de aanloop naar Norooz viert men een soort Valentijnsdag op 7 februari. Het doel hiervan is om de vrouwen te verwennen zodat zij in de loop naar Norooz het huis schoon kunnen maken en kunnen koken. Een schoon huis weert de kwade en slechte dingen van het leven. Dit jaar valt Norooz op 20 maart 2014 om 17.57.07 uur. Kijk maar eens op http://www.7seen.com, dan zie je de countdown! Frogh weet nog goed dat er met Norooz 2013 sneeuw lag in Nederland… wat was dat een teleurstelling!

Haft Sin

Tijdens Norooz zijn in de huizen de Haft Sin te vinden. Haft Sin betekent letterlijk “de zeven s’en”. Zeven is een heilig getal in veel volken en culturen. Door de eeuwen heen is het de gewoonte om met Norooz zeven voorwerpen in huis te hebben die met de Perzische letter Sin beginnen. Deze worden vaak op een tafel gelegd/gezet. De voorwerpen zijn:

  • Sebzeh – tarwe-, gerst– of linzespruiten, groeiend in een schaal – staat voor wedergeboorte
  • Semenu – een zoete pudding gemaakt van tarwekiemen – staat voor overvloed
  • Sinjed – het gedroogde zoete fruit van de oleasterboom – staat voor liefde
  • Sir – knoflook – staat voor genezing
  • Sib – appels – staat voor schoonheid en gezondheid
  • Sumak – sumakbessen – staat voor (de kleur van) zonsopkomst
  • Sirke – azijn – staat voor leeftijd en geduld
Haft Sin

Haft Sin

Op de tafel zijn nog meer symbolische zaken te vinden. Zo worden er munten neergelegd voor voorspoed en rijkdom, een mand met beschilderde eieren voor vruchtbaarheid, een sinaasappel (de aarde) in een schaal met water (het heelal), een goudvis in een kom als symbool van het leven. Ook staat er een spiegel, als symbool (die het licht – dat als heilig wordt beschouwd – reflecteert en vermenigvuldigt), met aan weerszijden een brandende kaars voor ieder kind in de familie. De kaarsen representeren geluk.

 

Hadji Firoez

Hadji Firoez

Hadji Firoez is de traditionele boodschapper met het zwarte gezicht die het Noroozseizoen aankondigt. Al weken voor het eind van het jaar zwerft hij in zijn rode kostuum door de straten. Als Hadji Firoez vermomde, zwart geschminkte troubadours met felgekleurde satijnen kleren lopen zingend en dansend door de straten, met tamboerijnen, drums en trompetten, om vreugde en het nieuws van het komende nieuwe jaar te verspreiden. Eigenlijk een soort Zwarte Piet die we in de Nederlandse cultuur kennen. Amoo Norooz is de wijze man die kadootjes geeft, veelal in de vorm van geld. Deze wijze man lijkt op de Sinterklaas die we in Nederland kennen. Leuk om zo weer overeenkomsten te vinden tussen twee culturen!

Op de dertiende dag van het nieuwe jaar (Siezda Bedar) gaat men met de hele familie naar buiten om daar te picknicken. Men is van mening dat het ongeluk brengt om die dag thuis te zijn. Het liefst wordt dat gedaan met groepen familie en vrienden. Frogh en haar gezin zijn dan vaak te vinden in Doornse Gat in Doorn waar het dan een feestelijke boel is met eten, drinken en gezelligheid.

Dit interview is mede mogelijk gemaakt door Frogh, Niki en Sahar. En Wikipedia!

De Familie Eskandari

De Familie Eskandari